Obiekt transneptunowy
Z Wikipedii
Obiekty transneptunowe lub transneptuny (ang. trans-Neptunian object - TNO) - małe ciała niebieskie wielkości Plutona lub mniejsze, obiegające Słońce po orbitach znajdujących się poza trajektorią Neptuna. Obszar ich występowania nazywany jest także Pasem Kuipera. Znajduje się tam zapewne wiele tysięcy takich asteroidów, z których odkryto dotychczas kilkaset. Asteroidy te charakteryzują się najczęściej czerwoną barwą powierzchni, co tłumaczy się faktem, że są wystawione na silne oddziaływanie promieniowania kosmicznego.
[edytuj] Klasy obiektów transneptunowych
Wśród obiektów transneptunowych można wyróżnić:
Obiekty z pasa Kuipera
- Plutonki — pozostające w rezonansie orbitalnym 3:2 z Neptunem, co oznacza, że na trzy obiegi orbitalne Neptuna przypadają dwa obiegi obiektu transneptunowego. W tej grupie znajduje się Pluton. Do roku 2005 był on największym znanym obiektem transneptunowym, ale nie wykluczano, że istnieją większe od niego obiekty. W lipcu 2005 ogłoszono odkrycie ciała, tymczasowo nazywanego 2003 UB313 (nazwa oficjalna „136199 Eris”), który jest większy od Plutona. Do plutonków zalicza się także małe ciała.
- Obiekty plutonowe — duże planetoidy z pasa Kuipera, które cechami fizycznymi przypominają Plutona, nie muszą pozostawać w rezonansie orbitalnym z Neptunem. Jest to nazwa tymczasowa.
- Cubewano — obiekty nie wykazujące rezonansów orbitalnych (klasyczne).
- Twotino — planetoidy transneptunowe krążące wokół Słońca w rezonansie orbitalnym 2:1 z Neptunem, czyli na dwa obiegi orbitalne Neptuna przypada jeden obieg transneptuna.
(Istnieją także inne obiekty pozostające w rezonansie orbitalnym z Neptunem).
Obiekty spoza pasa Kuipera
- Obiekty z dysku rozproszonego — planetoidy, których orbity zostały mocno zmienione w wyniku oddziaływań grawitacyjnych planet olbrzymów, same obiekty zaś wyrzucone na znajdujące się dalej od Słońca trajektorie.
- Obiekty z obłoku Oorta — ciała (planetoidy, komety, pył i gaz) obiegające Słońce w odległości od 300 do 100 000 AU.
[edytuj] Misje badawcze
W kierunku Plutona wysłano sondę kosmiczną New Horizons, która będzie badać także planetoidy z Pasa Kuipera.
[edytuj] Zobacz też
Pas Kuipera: Pluton (Charon) • Orkus • Iksjon • 2002 UX25 • Waruna • 2002 TX300 • (136108) 2003 EL61 • Quaoar • 2005 FY9 • 2002 AW197
Dysk rozproszony: Eris • Sedna